---
title: "Chứng chỉ chuyên môn khác chứng chỉ hành nghề thế nào?"
description: "Phân biệt toàn diện chứng chỉ chuyên môn và chứng chỉ hành nghề chứng khoán theo Luật Chứng khoán 2019, Nghị định 155/2020/NĐ-CP và Thông tư 135/2025/TT-BTC: điều kiện, quy đổi CFA/ACCA và cách tính điểm đạt."
url: https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/on-thi-chung-khoan/bai-viet/chung-chi-chuyen-mon-khac-chung-chi-hanh-nghe
markdown: https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/on-thi-chung-khoan/bai-viet/chung-chi-chuyen-mon-khac-chung-chi-hanh-nghe.md
published: 2026-10-20
updated: 2026-10-23
site: Phố Chứng Khoán AI
language: vi-VN
---

# Chứng chỉ chuyên môn khác chứng chỉ hành nghề thế nào?

> Học xong một môn không đồng nghĩa đã có chứng chỉ hành nghề. Phân biệt đúng ngay từ đầu giữa "chứng nhận hoàn thành học phần" và "giấy phép pháp lý hành nghề" sẽ giúp anh em chọn đúng lộ trình ôn, tiết kiệm hàng chục triệu đồng chi phí và hàng năm trời chờ đợi đợt sát hạch.

**Trả lời nhanh:** Chứng chỉ hành nghề chứng khoán (do UBCKNN cấp) hoàn toàn khác với chứng chỉ chuyên môn về chứng khoán (do SRTC cấp). Chứng chỉ chuyên môn gồm 08 môn đào tạo riêng lẻ với ngưỡng điểm thi đạt cuối khóa từ 50% (≥ 25/50 điểm), đóng vai trò là "điều kiện đầu vào". Ngược lại, chứng chỉ hành nghề chứng khoán gồm 03 loại theo Điều 97 Luật Chứng khoán 2019 (Môi giới chứng khoán, Phân tích tài chính, Quản lý quỹ), đòi hỏi thí sinh phải tích lũy đủ tổ hợp chứng chỉ chuyên môn, đáp ứng tiêu chuẩn bằng cấp/thâm niên và vượt qua kỳ thi sát hạch quốc gia với ngưỡng điểm đạt tối thiểu 60% ở mỗi phần thi.

> **Cách đọc bài này**
>
> Đoạn có dòng “Nguồn đối chiếu” nêu căn cứ cho các mệnh đề pháp lý từ Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), Bộ Tài chính và Trung tâm Nghiên cứu khoa học và Đào tạo chứng khoán (SRTC). Ví dụ giả định và bài toán kinh tế được ghi rõ là tình huống mô phỏng. Phần mẹo học là nội dung do đội ngũ Phố Chứng Khoán AI biên soạn, không phải quy định hành chính.

## Một bên là kiến thức theo môn, một bên là điều kiện hành nghề

Trong quá trình tư vấn lộ trình sự nghiệp cho hàng trăm nhân sự trẻ mới bước chân vào các công ty chứng khoán (như SSI, VNDIRECT, Vietcap, HSC) hay các quỹ đầu tư, sự nhầm lẫn phổ biến nhất mà chúng tôi thường gặp là đánh đồng cụm từ "đi thi chứng chỉ chứng khoán". Rất nhiều bạn sinh viên năm cuối hoặc nhân viên môi giới tập sự đinh ninh rằng chỉ cần đăng ký học và thi đỗ một vài lớp tại Trung tâm Nghiên cứu khoa học và Đào tạo chứng khoán (SRTC) là nghiễm nhiên trở thành "người hành nghề chứng khoán" hợp pháp. Trên thực tế, pháp luật chứng khoán Việt Nam thiết lập một cấu trúc sàng lọc hai tầng vô cùng chặt chẽ: tầng thứ nhất là đào tạo kiến thức nền tảng theo học phần (Chứng chỉ chuyên môn) và tầng thứ hai là cấp phép hành nghề có điều kiện (Chứng chỉ hành nghề chứng khoán).

![Phân biệt chứng chỉ chuyên môn và chứng chỉ hành nghề chứng khoán](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/images/on-thi-chung-khoan/so-sanh-chung-chi-chuyen-mon-va-hanh-nghe.svg)

Để hiểu rõ bản chất của hai tầng chứng chỉ này, chúng ta cần đặt chúng vào đúng văn bản quy phạm pháp luật đang điều chỉnh trực tiếp bao gồm Luật Chứng khoán số 54/2019/QH14, Nghị định số 155/2020/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 245/2025/NĐ-CP) và đặc biệt là Thông tư số 135/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính (có hiệu lực thi hành từ ngày 09/02/2026 thay thế Thông tư 197/2015/TT-BTC).

### Bản chất của Chứng chỉ chuyên môn về chứng khoán (7+1 học phần)

Theo quy định tại Thông tư số 135/2025/TT-BTC, chứng chỉ chuyên môn về chứng khoán là văn bản (bản giấy hoặc bản điện tử) do Trung tâm Nghiên cứu khoa học và Đào tạo chứng khoán (SRTC) thuộc UBCKNN cấp cho học viên trong vòng 15 ngày sau khi đạt yêu cầu tại bài kiểm tra trình độ chuyên môn cuối khóa. Bạn có thể hình dung chứng chỉ chuyên môn giống như "bảng điểm các môn học tiên quyết" ở bậc đại học. Hiện nay, hệ thống của SRTC bao gồm 08 chương trình đào tạo cấp chứng chỉ chuyên môn:

1. **Khóa học Những vấn đề cơ bản về chứng khoán và thị trường chứng khoán** (thường gọi tắt là chứng chỉ Cơ bản - CC nhỏ).
2. **Khóa học Pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán** (chứng chỉ Pháp luật).
3. **Khóa học Phân tích và đầu tư chứng khoán** (chứng chỉ Phân tích đầu tư).
4. **Khóa học Môi giới chứng khoán và tư vấn đầu tư chứng khoán** (chứng chỉ Môi giới & Tư vấn).
5. **Khóa học Tư vấn tài chính và bảo lãnh phát hành chứng khoán** (chứng chỉ TVTC & BLPH).
6. **Khóa học Phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp** (chứng chỉ Phân tích BCTC).
7. **Khóa học Quản lý quỹ và tài sản** (chứng chỉ Quản lý quỹ).
8. **Khóa học Chứng khoán phái sinh và thị trường chứng khoán phái sinh** (chứng chỉ Phái sinh — học phần chuyên biệt dành cho người đã có chứng chỉ hành nghề muốn thực hiện thêm nghiệp vụ phái sinh tại tổ chức kinh doanh chứng khoán).

### Bản chất của Chứng chỉ hành nghề chứng khoán (03 loại giấy phép)

Ngược lại, **chứng chỉ hành nghề chứng khoán** là một loại giấy phép hành nghề do chính Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) cấp cho cá nhân đủ điều kiện để làm việc tại công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ đầu tư chứng khoán, chi nhánh công ty chứng khoán/quản lý quỹ nước ngoài tại Việt Nam hoặc công ty đầu tư chứng khoán. Theo khoản 1 Điều 97 Luật Chứng khoán 2019 được UBCKNN giải thích, hệ thống pháp luật Việt Nam chỉ quy định đúng **03 loại chứng chỉ hành nghề chứng khoán**, có tính kế thừa từ thấp lên cao về phạm vi nghiệp vụ:

- **Chứng chỉ hành nghề Môi giới chứng khoán:** Được thực hiện nghiệp vụ môi giới chứng khoán, tư vấn đầu tư chứng khoán.
- **Chứng chỉ hành nghề Phân tích tài chính:** Được thực hiện nghiệp vụ môi giới chứng khoán, tư vấn đầu tư chứng khoán, tự doanh chứng khoán, bảo lãnh phát hành chứng khoán, tư vấn tài chính chứng khoán.
- **Chứng chỉ hành nghề Quản lý quỹ:** Được thực hiện tất cả các nghiệp vụ của chứng chỉ Môi giới, Phân tích tài chính và cộng thêm nghiệp vụ quản lý danh mục đầu tư chứng khoán, quản lý quỹ đầu tư chứng khoán.

Dưới đây là bảng đối chiếu toàn diện giúp anh em phân định rạch ròi từng tiêu chí kỹ thuật và pháp lý giữa hai loại văn bản này:

| Tiêu chí đối chiếu | Chứng chỉ chuyên môn về chứng khoán | Chứng chỉ hành nghề chứng khoán |
| --- | --- | --- |
| **Bản chất pháp lý** | Văn bản xác nhận hoàn thành và đạt yêu cầu kiểm tra trình độ của từng môn học chuyên môn. | Giấy phép hành nghề có điều kiện đối với các vị trí nghiệp vụ trọng yếu trong ngành chứng khoán. |
| **Cơ quan có thẩm quyền cấp** | Trung tâm Nghiên cứu khoa học và Đào tạo chứng khoán (SRTC - thuộc UBCKNN). | Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN). |
| **Số lượng & Phân loại** | **08 chứng chỉ** tương ứng với 08 khóa đào tạo nghiệp vụ riêng biệt. | **03 loại chứng chỉ** (Môi giới chứng khoán, Phân tích tài chính, Quản lý quỹ). |
| **Điều kiện dự thi / Cấp** | Đăng ký học đủ thời lượng khóa học tại SRTC (hoặc trường đại học liên kết) hoặc thuộc diện miễn học phần (nhưng vẫn phải thi kiểm tra trình độ). | Có năng lực hành vi dân sự đầy đủ, không bị truy cứu hình sự; có bằng Đại học trở lên; có đủ bộ chứng chỉ chuyên môn (hoặc CFA/ACCA/CIIA quy đổi); đạt kỳ thi sát hạch và đáp ứng yêu cầu thâm niên (với Phân tích & Quản lý quỹ). |
| **Cấu trúc đề thi & Thời gian** | Thi trắc nghiệm trên máy tính theo từng môn lẻ (60 phút hoặc 90 phút tùy môn, thang điểm 50). | Thi sát hạch tập trung gồm 02 phần độc lập: Phần Pháp luật chung và Phần Chuyên môn tổng hợp. |
| **Ngưỡng điểm đạt tối thiểu** | Đạt từ **$50\%$** tổng số câu hỏi trở lên ($\ge 25/50$ điểm). | Đạt từ **$60\%$** câu hỏi trở lên ở **mỗi phần thi** (cả Phần Pháp luật và Phần Chuyên môn). |
| **Chế độ phúc khảo bài thi** | Được quyền nộp đơn phúc khảo trong vòng **02 ngày làm việc** kể từ khi kết thúc kỳ thi. | Hội đồng thi sát hạch **không tổ chức phúc khảo** bài thi trắc nghiệm trên máy vi tính. |
| **Hình thức văn bản (từ 2026)** | Bản giấy hoặc bản điện tử (cấp trong vòng 15 ngày sau khi thi đạt). | Chuyển đổi sang **Chứng chỉ hành nghề chứng khoán điện tử** (theo Thông tư 135/2025/TT-BTC). |
| **Nghĩa vụ duy trì hàng năm** | Không yêu cầu tập huấn định kỳ sau khi được cấp. | Bắt buộc tham gia tập huấn kiến thức hàng năm tối thiểu **08 giờ/năm** (khoản 3 Điều 98 Luật CK 2019 & TT 135/2025/TT-BTC). |

**Nguồn đối chiếu:** [SRTC — Một số quy định dành cho học viên tham gia thi cấp chứng chỉ chuyên môn](https://www.srtc.org.vn/p/mot-so-quy-dinh-danh-cho-hoc-vien-tham-gia-thi-cap-chung-chi-chuyen-mon-ve-chung-khoan-tai-trung-tam-nghien-cuu-khoa-hoc-va-dao-tao-chung-khoan); [UBCKNN — Hỏi đáp điều kiện cấp và các loại chứng chỉ hành nghề chứng khoán](https://ssc.gov.vn/webcenter/portal/ubck/pages_r/l/chitit?dDocName=APPSSCGOVVN1620126146).

## Góc nhìn học thuật & Định chế lớn: Vì sao pháp luật phải tách bạch đào tạo chuyên môn và cấp phép hành nghề?

Không phải ngẫu nhiên mà Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) cũng như các cơ quan quản lý thị trường vốn hàng đầu thế giới như SEC/FINRA (Hoa Kỳ), FCA (Vương quốc Anh) hay MAS (Singapore) đều duy trì rào cản kép giữa chứng nhận học thuật (Academic/Module Qualification) và giấy phép hành nghề (Practitioner Licensing). Dưới góc độ kinh tế học thể chế và tài chính định lượng, cấu trúc này bắt nguồn từ lý thuyết kinh điển của giải Nobel Kinh tế **George Akerlof (1970)** về *Thị trường quả chanh và Bất cân xứng thông tin (The Market for "Lemons": Quality Uncertainty and the Market Mechanism)*, kết hợp cùng mô hình kinh tế học về cấp phép nghề nghiệp của **Hayne E. Leland (1979)** công bố trên *Journal of Political Economy* (*"Quacks, Lemons, and Licensing: A Theory of Minimum Quality Standards"*) và khung năng lực chuẩn mực của **CFA Institute**.

![Mô hình sàng lọc 3 tầng bảo vệ nhà đầu tư theo lý thuyết Akerlof và khung CFA Institute](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/images/on-thi-chung-khoan/mo-hinh-sang-loc-3-tang-hanh-nghe-chung-khoan.svg)

### Giải quyết bài toán "Lựa chọn bất lợi" (Adverse Selection) và "Rủi ro đạo đức" (Moral Hazard)

Trên thị trường hàng hóa thông thường, người mua có thể kiểm tra chất lượng vật lý của sản phẩm trước khi trả tiền. Nhưng trên thị trường dịch vụ tài chính (Financial Intermediation), dịch vụ tư vấn đầu tư, phân tích định giá hay ủy thác quản lý quỹ là một loại **"Hàng hóa niềm tin" (Credence Goods)**. Một nhà đầu tư cá nhân mới tham gia thị trường không thể biết ngay liệu lời khuyên mua cổ phiếu hay sử dụng đòn bẩy tài chính từ một nhân viên môi giới là kết quả của một mô hình định giá chiết khấu dòng tiền chuẩn xác hay chỉ là chiêu trò kích thích giao dịch để hưởng phí hoa hồng (Churning).

Theo nghiên cứu của **Akerlof (1970)** và **Leland (1979)**, nếu thị trường không thiết lập một **Tiêu chuẩn chất lượng tối thiểu (Minimum Quality Standard - MQS)** thông qua cơ chế cấp phép nhà nước, hiện tượng "Lựa chọn bất lợi" sẽ xảy ra: những người tư vấn thiếu năng lực, không hiểu luật nhưng hứa hẹn lợi nhuận phi thực tế sẽ tràn ngập thị trường, đẩy những chuyên gia phân tích chân chính ra khỏi cuộc chơi và làm suy giảm niềm tin của công chúng đầu tư.

Do đó, cấu trúc pháp lý của UBCKNN chia quá trình kiểm soát chất lượng nhân sự thành 03 chốt chặn độc lập:

1. **Chốt chặn Kiến thức (Chứng chỉ chuyên môn SRTC):** Đảm bảo ứng viên nắm vững ngôn ngữ tài chính, quy tắc hạch toán kế toán, cơ chế giao dịch bù trừ của VSDC và khung pháp lý từng mảng nghiệp vụ.
2. **Chốt chặn Cấp phép & Tư cách pháp nhân (Sát hạch CCHN & Hồ sơ lý lịch):** Kiến thức từng môn rời rạc là chưa đủ. Kỳ thi sát hạch của Hội đồng thi UBCKNN kiểm tra khả năng tổng hợp toàn bộ các môn học trong áp lực thời gian cao (ngưỡng $60\%$ mỗi phần), đồng thời rà soát Phiếu lý lịch tư pháp số 1 (đảm bảo không có tiền án, không bị cấm hành nghề) và xác minh thâm niên thực chiến tại các định chế tài chính.
3. **Chốt chặn Trách nhiệm ủy thác và Đào tạo liên tục (Fiduciary Duty & Continuing Education):** Tương tự như chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp (*Code of Ethics and Standards of Professional Conduct*) của **CFA Institute**, một người có **chứng chỉ hành nghề chứng khoán** chỉ được phép hành nghề hợp pháp khi đứng tên đại diện cho một công ty chứng khoán hoặc công ty quản lý quỹ và được hệ thống công nghệ thông tin của UBCKNN xác nhận trạng thái **"Người hành nghề chứng khoán"**. Đặc biệt, theo Thông tư 135/2025/TT-BTC, người hành nghề bắt buộc phải hoàn thành tối thiểu **08 giờ tập huấn kiến thức hàng năm**; nếu vi phạm sẽ bị công khai danh sách trên cổng thông tin của UBCKNN.

Tại các định chế tài chính hàng đầu Việt Nam như **SSI, VNDIRECT, Vietcap, HSC** hay các quỹ đầu tư lớn như **Dragon Capital, VinaCapital, VCBF**, sự phân tầng này được áp dụng trực tiếp vào khung quản trị nhân sự (HR Compliance Matrix):

- Nhân sự mới chỉ có **chứng chỉ chuyên môn** thường chỉ được xếp ở ngạch Cộng tác viên phát triển khách hàng, Chuyên viên tập sự hoặc Hỗ trợ nghiệp vụ (Sales Support / Junior Associate). Họ tuyệt đối không được phép đứng tên ký trên các Báo cáo phân tích công bố ra công chúng hay giữ vai trò Người điều hành quỹ.
- Chỉ những nhân sự đã sở hữu **chứng chỉ hành nghề chứng khoán** hợp lệ mới được bổ nhiệm vào các vị trí yêu cầu chữ ký pháp lý (như Chuyên viên tư vấn đầu tư có chứng chỉ, Trưởng phòng Môi giới, Chuyên viên Phân tích ký báo cáo khuyến nghị, Giám đốc điều hành quỹ đầu tư, hoặc thành viên Ban Kiểm soát nội bộ).

## Điều kiện tổ hợp chứng chỉ chuyên môn và ma trận quy đổi CFA, ACCA, CIIA theo quy định mới

Để bước từ tầng "Chứng chỉ chuyên môn" lên tầng "Chứng chỉ hành nghề chứng khoán", câu hỏi quan trọng nhất mà mọi thí sinh phải trả lời là: **"Mình cần tích lũy chính xác những chứng chỉ chuyên môn nào cho loại chứng chỉ hành nghề mình muốn thi, và bằng đại học hay chứng chỉ quốc tế của mình có giúp miễn giảm được bước nào không?"**

![Ma trận tổ hợp chứng chỉ chuyên môn và quy đổi CFA ACCA CIIA theo Thông tư 135/2025/TT-BTC](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/images/on-thi-chung-khoan/lo-trinh-tich-luy-chung-chi-va-quy-doi-cfa.svg)

Căn cứ theo Điều 213 Nghị định số 155/2020/NĐ-CP và quy định chi tiết tại Thông tư số 135/2025/TT-BTC (có hiệu lực từ ngày 09/02/2026) [Source](https://thoibaotaichinhvietnam.vn/hoan-thien-khuon-kho-hanh-nghe-chung-khoan-tao-nen-cho-chuyen-doi-so-va-nang-hang-thi-truong-190096.html), tổ hợp các chứng chỉ chuyên môn bắt buộc đối với từng loại **chứng chỉ hành nghề chứng khoán** được quy định lũy tiến như sau:

### 1. Tổ hợp chứng chỉ chuyên môn bắt buộc theo 03 loại CCHN

- **Để dự thi và xin cấp CCHN Môi giới chứng khoán (04 chứng chỉ chuyên môn):**

 1. Chứng chỉ Những vấn đề cơ bản về chứng khoán và thị trường chứng khoán;
 2. Chứng chỉ Pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán;
 3. Chứng chỉ Phân tích và đầu tư chứng khoán;
 4. Chứng chỉ Môi giới chứng khoán và tư vấn đầu tư chứng khoán [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon).

- **Để dự thi và xin cấp CCHN Phân tích tài chính (06 chứng chỉ chuyên môn):**

 - Bao gồm toàn bộ 04 chứng chỉ chuyên môn của CCHN Môi giới chứng khoán nêu trên;
 - Cộng thêm 02 chứng chỉ: **(5) Phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp** và **(6) Tư vấn tài chính và bảo lãnh phát hành chứng khoán** [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon).

- **Để dự thi và xin cấp CCHN Quản lý quỹ (07 chứng chỉ chuyên môn):**

 - Bao gồm toàn bộ 06 chứng chỉ chuyên môn của CCHN Phân tích tài chính nêu trên;
 - Cộng thêm 01 chứng chỉ: **(7) Quản lý quỹ và tài sản** [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon).

*(Lưu ý: Chứng chỉ chuyên môn thứ 8 là **Chứng khoán phái sinh và thị trường chứng khoán phái sinh** là điều kiện bổ sung bắt buộc đối với người đã có 1 trong 3 loại CCHN trên khi muốn thực hiện các nghiệp vụ liên quan đến phái sinh tại tổ chức kinh doanh chứng khoán)* [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon).

### 2. Phân biệt rõ "Miễn học nhưng phải thi" và "Quy đổi tương đương (Miễn cả học và thi)"

Đây là điểm pháp lý cực kỳ quan trọng vừa được chuẩn hóa lại tại **Thông tư số 135/2025/TT-BTC** mà rất nhiều thí sinh hiểu sai dẫn đến nộp thiếu hồ sơ sát hạch:

- **Trường hợp 1: Chỉ được MIỄN HỌC khóa đào tạo nhưng VẪN PHẢI THI kiểm tra trình độ chuyên môn tại SRTC:**

 - Cá nhân có bằng cử nhân (Đại học) trở lên thuộc các ngành đào tạo: **Kinh tế học, Kinh doanh, Tài chính - Ngân hàng - Bảo hiểm, Kế toán - Kiểm toán** chỉ được *miễn tham gia khóa học* "Những vấn đề cơ bản về chứng khoán và thị trường chứng khoán", nhưng **vẫn bắt buộc phải đăng ký dự thi kiểm tra trình độ** tại SRTC để được cấp chứng chỉ chuyên môn này [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm).
 - Cá nhân có bằng cử nhân trở lên ngành **Luật kinh tế** được *miễn tham gia khóa học* "Pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán", nhưng **vẫn bắt buộc phải tham gia kiểm tra trình độ** tại SRTC để lấy chứng chỉ [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm).

- **Trường hợp 2: Chứng chỉ tương đương — Được QUY ĐỔI THẲNG (Không cần học và không cần thi chứng chỉ chuyên môn tương ứng tại SRTC):**
 Theo Thông tư số 135/2025/TT-BTC, Bộ Tài chính đã mở rộng đáng kể danh mục quy đổi cho các chứng chỉ nghề nghiệp quốc tế uy tín [Source](https://thoibaotaichinhvietnam.vn/hoan-thien-khuon-kho-hanh-nghe-chung-khoan-tao-nen-cho-chuyen-doi-so-va-nang-hang-thi-truong-190096.html):

| Văn bằng / Chứng chỉ quốc tế sở hữu | Các chứng chỉ chuyên môn SRTC được quy đổi tương đương (Miễn học & Miễn thi) | Các chứng chỉ chuyên môn còn thiếu phải học & thi tại SRTC |
| --- | --- | --- |
| **CFA Level I**, **CIIA Level I**, **ACCA**, **CPA**, hoặc Chứng chỉ Kiểm toán viên / Kế toán viên do Bộ Tài chính cấp [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm) | **02 chứng chỉ:** 1. Những vấn đề cơ bản về CK & TTCK 2. Phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm) | - Thi CCHN Môi giới: Còn thiếu Pháp luật, Phân tích đầu tư, Môi giới & TVĐT (03 môn). - Thi CCHN Phân tích: Còn thiếu thêm TVTC & BLPH (tổng 04 môn). - Thi CCHN Quản lý quỹ: Còn thiếu thêm Quản lý quỹ (tổng 05 môn). |
| **CFA Level II trở lên** (đã pass CFA Level II hoặc Level III / Charterholder) hoặc chứng chỉ quốc tế **CIIA** [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm) | **05 chứng chỉ:** 1. Những vấn đề cơ bản về CK & TTCK 2. Phân tích và đầu tư chứng khoán 3. Phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp 4. Quản lý quỹ và tài sản 5. Chứng khoán phái sinh và TTCK phái sinh [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm) | - Thi CCHN Môi giới: Chỉ còn thiếu **02 môn** (Pháp luật + Môi giới & TVĐT). - Thi CCHN Phân tích hoặc Quản lý quỹ: Chỉ còn thiếu **03 môn** (Pháp luật + Môi giới & TVĐT + TVTC & BLPH). |
| **Chứng chỉ hành nghề chứng khoán hợp pháp ở nước ngoài** (hoặc tài liệu tương đương) [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm) | **Tất cả (08/08)** các chứng chỉ chuyên môn về chứng khoán tại Việt Nam [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm). | Không cần thi chứng chỉ chuyên môn tại SRTC (chỉ cần hoàn tất thủ tục sát hạch phần Pháp luật chứng khoán Việt Nam theo quy định). |

**Nguồn đối chiếu:** [Báo Chính phủ — Quy định mới về chứng chỉ hành nghề chứng khoán (Thông tư 135/2025/TT-BTC)](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm); [SRTC — Giới thiệu 08 chương trình đào tạo cấp chứng chỉ chuyên môn](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon).

## Vì sao phân biệt này ảnh hưởng trực tiếp đến việc ôn?

Nếu đang học cuối khóa chuyên môn, anh em cần đối chiếu quy định của khóa và đơn vị tổ chức. Nếu đang chuẩn bị sát hạch hành nghề, cần đọc thông báo sát hạch dành cho loại chứng chỉ dự thi. Khi gần ngày thi, xem thêm bài [Trước ngày thi: kiểm tra đúng thông báo, đừng chỉ mang theo bộ đáp án](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/on-thi-chung-khoan/bai-viet/truoc-ngay-thi-kiem-tra-dung-thong-bao.md).

![So sánh ngưỡng điểm đạt 50 phần trăm thi chuyên môn và 60 phần trăm thi sát hạch hành nghề](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/images/on-thi-chung-khoan/so-sanh-nguong-diem-dat-50-va-60-phan-tram.svg)

Mức đạt không nên dùng chung: trang quy định thi chuyên môn của SRTC nêu từ $50\%$ [Source](https://www.srtc.org.vn/p/mot-so-quy-dinh-danh-cho-hoc-vien-tham-gia-thi-cap-chung-chi-chuyen-mon-ve-chung-khoan-tai-trung-tam-nghien-cuu-khoa-hoc-va-dao-tao-chung-khoan); thông báo sát hạch đợt III–IV/2026 nêu từ $60\%$ ở mỗi phần thi [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026). Không lấy kết quả đạt của một chế độ để kết luận đã đạt chế độ kia. Cách tính đạt theo từng phần được giải thích trong bài [Cấu trúc bài thi và cách tính đạt](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/on-thi-chung-khoan/bai-viet/cau-truc-bai-thi-va-cach-tinh-dat.md).

### Mô hình toán học về điều kiện vượt qua hai kỳ thi

Để anh em dễ dàng hình dung sự khắt khe tăng gấp bội khi bước từ kỳ thi cuối khóa chuyên môn sang kỳ thi sát hạch **chứng chỉ hành nghề chứng khoán**, chúng ta có thể biểu diễn điều kiện đạt bằng các bất phương trình định lượng dưới đây:

**1. Đối với kỳ thi cấp Chứng chỉ chuyên môn tại SRTC:**
Bài thi cuối khóa được chấm theo thang điểm $50$ (từ $0$ đến $50$ điểm), mỗi câu trả lời đúng được $1$ điểm, thời gian làm bài là $60$ phút (đối với 5 môn: Cơ bản, Pháp luật, Môi giới, Phân tích BCTC, TVTC & BLPH) hoặc $90$ phút (đối với 3 môn: Phân tích đầu tư, Quản lý quỹ, Chứng khoán phái sinh) [Source](https://www.srtc.org.vn/p/mot-so-quy-dinh-danh-cho-hoc-vien-tham-gia-thi-cap-chung-chi-chuyen-mon-ve-chung-khoan-tai-trung-tam-nghien-cuu-khoa-hoc-va-dao-tao-chung-khoan). Gọi $S_{\text{CM}}$ là tổng số câu trả lời đúng trên tổng số $N = 50$ câu hỏi, điều kiện để học viên được công nhận đạt và cấp chứng chỉ chuyên môn là:

$\text{Tỷ lệ đạt chuyên môn} = \frac{S_{\text{CM}}}{50} \times 100\% \ge 50\% \iff S_{\text{CM}} \ge 25 \text{ điểm}$

Trong đó, SRTC phân chia thang xếp loại cụ thể gồm: Trung bình ($25 \le S_{\text{CM}} \le 34$), Khá ($35 \le S_{\text{CM}} \le 39$), Giỏi ($40 \le S_{\text{CM}} \le 44$) và Xuất sắc ($45 \le S_{\text{CM}} \le 50$) [Source](https://www.srtc.org.vn/p/mot-so-quy-dinh-danh-cho-hoc-vien-tham-gia-thi-cap-chung-chi-chuyen-mon-ve-chung-khoan-tai-trung-tam-nghien-cuu-khoa-hoc-va-dao-tao-chung-khoan). Chỉ cần đạt mức Trung bình ($25/50$ điểm), chứng chỉ chuyên môn của bạn đã hoàn toàn hợp lệ để đưa vào hồ sơ dự thi sát hạch.

**2. Đối với kỳ thi Sát hạch cấp Chứng chỉ hành nghề chứng khoán (HĐTSH - UBCKNN):**
Kỳ thi sát hạch không chấm điểm gộp một lần mà chia làm 02 phần thi bắt buộc: **Phần I (Pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán Việt Nam)** và **Phần II (Chuyên môn tổng hợp)** [Source](https://ssc.gov.vn/webcenter/portal/ubck/pages_r/l/chitit?dDocName=APPSSCGOVVN1620161085). Gọi $P_{\text{PL}}$ là tỷ lệ phần trăm số câu trả lời đúng ở Phần Pháp luật và $P_{\text{CM}}$ là tỷ lệ phần trăm số câu trả lời đúng ở Phần Chuyên môn. Điều kiện cần và đủ để thí sinh đỗ kỳ thi sát hạch là hàm giao ($\min$) của cả hai phần thi phải đồng thời vượt ngưỡng $60\%$ [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026):

$\text{Kết quả Sát hạch} = \begin{cases} \text{ĐẠT}, & \text{nếu } \min\left(P_{\text{PL}}, P_{\text{CM}}\right) \ge 60\% \\ \text{KHÔNG ĐẠT}, & \text{nếu } P_{\text{PL}} < 60\% \text{ hoặc } P_{\text{CM}} < 60\% \end{cases}$

Quy tắc $\min\left(P_{\text{PL}}, P_{\text{CM}}\right) \ge 60\%$ có nghĩa là **tuyệt đối không có cơ chế lấy điểm phần Pháp luật bù cho phần Chuyên môn hoặc ngược lại**. Chẳng hạn, nếu bạn đạt $95\%$ ở phần Pháp luật nhưng chỉ đạt $58\%$ ở phần Chuyên môn, trung bình cộng có thể lên tới $76,5\%$ nhưng hệ thống máy tính vẫn kết luận bạn **Không đạt** phần Chuyên môn và bạn phải đăng ký thi lại phần thi bị trượt đó trong đợt sát hạch tiếp theo [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026).

### Ba quy định hành chính "sống còn" trong thông báo sát hạch năm 2026

Bên cạnh sự khác biệt về ngưỡng điểm $50\%$ và $60\%$, khi đối chiếu văn bản của SRTC và Thông báo kế hoạch sát hạch đợt III, đợt IV năm 2026 của Hội đồng thi sát hạch UBCKNN, thí sinh cần đặc biệt lưu ý 03 điểm khác biệt về thủ tục:

1. **Quyền phúc khảo bài thi:** Ở kỳ thi cuối khóa chứng chỉ chuyên môn của SRTC, thí sinh có quyền nộp đơn phúc khảo trong vòng **02 ngày làm việc** kể từ ngày kết thúc kỳ thi tại phòng Khảo thí [Source](https://www.srtc.org.vn/p/mot-so-quy-dinh-danh-cho-hoc-vien-tham-gia-thi-cap-chung-chi-chuyen-mon-ve-chung-khoan-tai-trung-tam-nghien-cuu-khoa-hoc-va-dao-tao-chung-khoan). Ngược lại, tại kỳ thi sát hạch cấp **chứng chỉ hành nghề chứng khoán**, Hội đồng thi sát hạch khẳng định rõ: **Không tổ chức việc phúc khảo bài thi trắc nghiệm trên máy vi tính** [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026). Điểm số hiển thị trên màn hình khi kết thúc ca thi là quyết định cuối cùng.
2. **Thời hạn 20 ngày vàng nộp Phiếu lý lịch tư pháp số 1:** Theo thông báo của HĐTSH đợt III–IV/2026, thí sinh có thể nộp Phiếu lý lịch tư pháp số 1 trong thời hạn **20 ngày** kể từ ngày kết quả thi sát hạch được thông báo trên Cổng thông tin điện tử của UBCKNN [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026). Nếu quá thời hạn 20 ngày này mà thí sinh không bổ sung kịp Phiếu lý lịch tư pháp, kết quả sát hạch sẽ không được bảo lưu để cấp chứng chỉ và **thí sinh buộc phải thi lại bài thi sát hạch** [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026). Do đó, lời khuyên thực chiến là hãy xin cấp Phiếu lý lịch tư pháp số 1 (trên ứng dụng VNeID hoặc Sở Tư pháp) ngay từ lúc nộp hồ sơ đăng ký dự thi [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026).
3. **Chuyển đổi sang Chứng chỉ hành nghề chứng khoán điện tử:** Theo Thông tư 135/2025/TT-BTC (hiệu lực từ 09/02/2026), khi hệ thống công nghệ thông tin quản lý người hành nghề của UBCKNN đi vào vận hành, UBCKNN ngừng cấp bản giấy và chuyển sang cấp **chứng chỉ hành nghề chứng khoán điện tử** [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm). Những người đang giữ chứng chỉ bản giấy bắt buộc phải chuyển đổi sang bản điện tử trong vòng **01 năm** kể từ ngày UBCKNN ban hành hướng dẫn chuyển đổi; nếu quá hạn không chuyển đổi sẽ không được hệ thống ghi nhận trạng thái "người hành nghề chứng khoán" [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm).

**Nguồn đối chiếu:** [SRTC — Một số quy định dành cho học viên tham gia thi cấp chứng chỉ chuyên môn](https://www.srtc.org.vn/p/mot-so-quy-dinh-danh-cho-hoc-vien-tham-gia-thi-cap-chung-chi-chuyen-mon-ve-chung-khoan-tai-trung-tam-nghien-cuu-khoa-hoc-va-dao-tao-chung-khoan); [SRTC — Thông báo kế hoạch sát hạch đợt III, IV và nhận hồ sơ đợt III năm 2026](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026).

## Case Study thực tế tại Việt Nam: Bài toán chi phí, thời gian và sai lầm "đứt gãy lộ trình" của nhân sự chứng khoán

Để thấy rõ tác động tài chính và nghề nghiệp của việc hiểu đúng ngay từ đầu giữa chứng chỉ chuyên môn và **chứng chỉ hành nghề chứng khoán**, chúng ta hãy cùng phân tích một Case Study đối chiếu hai nhân sự thực tế (đã được ẩn danh tên riêng) làm việc tại khối Dịch vụ Chứng khoán Khách hàng Cá nhân và Phân tích Đầu tư tại TP.HCM trong giai đoạn 2025–2026.

![Case Study so sánh chi phí và lộ trình thi chứng chỉ hành nghề chứng khoán thực tế](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/images/on-thi-chung-khoan/case-study-chi-phi-lo-trinh-thi-chung-chi.svg)

### Phân tích định lượng chi phí học tập và sát hạch theo biểu phí công khai của SRTC & UBCKNN

Trước hết, chúng ta hãy lập bảng hạch toán chi phí trực tiếp của toàn bộ 08 khóa học chứng chỉ chuyên môn tại SRTC và lệ phí thi sát hạch của UBCKNN (theo mức thu công bố trên cổng thông tin SRTC năm 2024–2026) [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon), [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026):

| STT | Tên khóa học chứng chỉ chuyên môn / Kỳ thi sát hạch | Thời lượng khóa học | Thời gian thi máy tính | Mức học phí / Lệ phí công bố (VNĐ) | Bắt buộc cho CCHN nào? |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | Những vấn đề cơ bản về CK & TTCK | 12 buổi (11 học + 1 thi) | 60 phút | $2.600.000\text{ đ}$ [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon) | Môi giới, Phân tích, Quản lý quỹ |
| 2 | Pháp luật về CK & TTCK | 12 buổi (11 học + 1 thi) | 60 phút | $2.400.000\text{ đ}$ [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon) | Môi giới, Phân tích, Quản lý quỹ |
| 3 | Phân tích và đầu tư chứng khoán | 15 buổi (14 học + 1 thi) | 90 phút | $3.200.000\text{ đ}$ [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon) | Môi giới, Phân tích, Quản lý quỹ |
| 4 | Môi giới CK và tư vấn đầu tư CK | 10 buổi (09 học + 1 thi) | 60 phút | $2.000.000\text{ đ}$ [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon) | Môi giới, Phân tích, Quản lý quỹ |
| 5 | Phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp | 09 buổi (08 học + 1 thi) | 60 phút | $1.800.000\text{ đ}$ [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon) | Phân tích, Quản lý quỹ |
| 6 | Tư vấn tài chính và bảo lãnh phát hành CK | 11 buổi (10 học + 1 thi) | 60 phút | $1.800.000\text{ đ}$ [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon) | Phân tích, Quản lý quỹ |
| 7 | Quản lý quỹ và tài sản | 16 buổi (15 học + 1 thi) | 90 phút | $3.200.000\text{ đ}$ [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon) | Quản lý quỹ |
| 8 | Chứng khoán phái sinh và TTCK phái sinh | 11 buổi (10 học + 1 thi) | 90 phút | Theo thông báo khóa | Nghiệp vụ phái sinh bổ sung |
| **9** | **Lệ phí thi Sát hạch cấp CCHN (UBCKNN)** | **Theo đợt (I, II, III, IV)** | **02 phần thi** | **$1.000.000\text{ đ}$/loại CCHN** [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026) | **Tất cả thí sinh dự sát hạch** |

Như vậy, nếu một thí sinh đi từ con số 0 (không thuộc diện miễn học hay quy đổi chứng chỉ quốc tế), tổng chi phí học phí chuyên môn và lệ phí thi sát hạch lần đầu (gọi là $C_{\text{tổng}}$) sẽ được tính theo công thức:

$C_{\text{tổng}} = \sum_{i=1}^{k} C_{\text{chuyên môn}, i} + C_{\text{sát hạch}} + C_{\text{hồ sơ}}$

-
 **Đối với lộ trình CCHN Môi giới chứng khoán ($k = 4$ môn đầu):**
 $C_{\text{Môi giới}} = (2,6 + 2,4 + 3,2 + 2,0) \text{ triệu} + 1,0 \text{ triệu} = 11.200.000\text{ VNĐ}$

-
 **Đối với lộ trình CCHN Phân tích tài chính ($k = 6$ môn đầu):**
 $C_{\text{Phân tích}} = 10,2 \text{ triệu} + (1,8 + 1,8) \text{ triệu} + 1,0 \text{ triệu} = 14.800.000\text{ VNĐ}$

-
 **Đối với lộ trình CCHN Quản lý quỹ ($k = 7$ môn đầu):**
 $C_{\text{Quản lý quỹ}} = 13,8 \text{ triệu} + 3,2 \text{ triệu} + 1,0 \text{ triệu} = 18.000.000\text{ VNĐ}$

### Bài học từ 02 nhân vật trong Case Study: Minh Hoàng và Lan Anh

-
 **Tình huống của anh Minh Hoàng (Chuyên viên tư vấn đầu tư tại một CTCK Top 5 sàn HOSE):**
 Tốt nghiệp Đại học ngành Tài chính - Ngân hàng, Hoàng đọc lướt qua quy định và nghĩ rằng bằng đại học của mình "được miễn chứng chỉ Cơ bản". Hoàng chỉ đăng ký học và thi 03 môn (Pháp luật, Phân tích đầu tư, Môi giới). Đến tháng 9/2025, khi nộp hồ sơ dự thi sát hạch CCHN Môi giới, hồ sơ của Hoàng bị từ chối vì **bằng đại học ngành Tài chính chỉ giúp miễn tham gia khóa học chứ không miễn thi chứng chỉ Cơ bản** [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm). Hoàng mất 4 tháng chờ đợi để đăng ký thi bổ sung môn Cơ bản tại SRTC.
 Đến kỳ sát hạch tiếp theo, do quen với nhịp độ thi cuối khóa SRTC (chỉ cần đúng $25/50$ câu là đỗ), Hoàng chủ quan chỉ học lướt bộ câu hỏi trắc nghiệm cũ. Kết quả: Phần Pháp luật Hoàng đạt $78\%$, nhưng Phần Chuyên môn chỉ đạt $56\%$ (thiếu đúng $4\%$ so với ngưỡng $60\%$) [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026). Không được phúc khảo, Hoàng lại phải chờ thêm 5 tháng cho đợt sát hạch kế tiếp tại TP.HCM. Đáng tiếc hơn, theo quy chế nội bộ của công ty chứng khoán nơi Hoàng làm việc, nhân viên chưa có **chứng chỉ hành nghề chứng khoán** chỉ được hưởng tỷ lệ chia phí hoa hồng (Payout Ratio) ở mức $35\%$ thay vì $55\%$ của chuyên viên chính thức, đồng thời không được nâng lương cơ bản. Sự chậm trễ gần 2 năm khiến Hoàng mất đi chi phí cơ hội thu nhập khoảng $120.000.000\text{ VNĐ}$.

-
 **Tình huống của chị Lan Anh (Chuyên viên Phân tích tại một Công ty Quản lý Quỹ ở Quận 1, TP.HCM):**
 Lan Anh đã có 3 năm kinh nghiệm làm việc tại phòng Phân tích tài chính và vừa thi đỗ **CFA Level II**. Ngay khi **Thông tư 135/2025/TT-BTC** có hiệu lực vào tháng 02/2026, Lan Anh tra cứu kỹ quy định quy đổi chứng chỉ tương đương: Giấy xác nhận đạt CFA Level II giúp chị được quy đổi thẳng **05 chứng chỉ chuyên môn** (Cơ bản, Phân tích đầu tư, Phân tích BCTC, Quản lý quỹ, và cả Phái sinh) [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm).
 Để thi sát hạch lấy **CCHN Quản lý quỹ** (yêu cầu 07 chứng chỉ chuyên môn), Lan Anh nhận ra mình chỉ cần hoàn thành đúng **02 chứng chỉ chuyên môn còn thiếu** là *Pháp luật về CK & TTCK* ($2.400.000\text{ đ}$) và *Môi giới & Tư vấn đầu tư CK* ($2.000.000\text{ đ}$), cộng thêm *Tư vấn tài chính & Bảo lãnh phát hành CK* ($1.800.000\text{ đ}$) — tổng học phí tại SRTC chỉ tốn $6.200.000\text{ VNĐ}$ thay vì $17.000.000\text{ VNĐ}$ [Source](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon). Tháng 9/2026, ngay khi HĐTSH thông báo mở nhận hồ sơ đợt III/2026 (từ 14/9/2026 đến 29/9/2026), chị đăng nhập bằng tài khoản định danh điện tử **VNeID** trên hệ thống `https://tthc.ssc.gov.vn`, nộp đầy đủ hồ sơ điện tử kèm sẵn Phiếu lý lịch tư pháp số 1 và Giấy xác nhận thời gian làm việc (Mẫu 03) [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026). Chị vượt qua kỳ sát hạch tháng 10/2026 tại TP.HCM ngay trong lần thi đầu tiên.

## Cách tự xác định mình cần ôn gì

Trước khi chọn đề luyện, hãy ghi rõ ba thông tin: mình thi cuối khóa hay sát hạch; môn hoặc loại chứng chỉ nào; thông báo áp dụng cho đợt thi nào. Sau đó mới chọn bộ câu hỏi.

![Sơ đồ cây quyết định 4 bước xác định đúng lộ trình ôn thi chứng chỉ chứng khoán](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/images/on-thi-chung-khoan/so-do-cay-quyet-dinh-chon-lo-trinh-on-thi.svg)

Để không rơi vào "mê cung" tài liệu ôn tập, anh em hãy áp dụng ngay **Checklist 4 bước tự rà soát cá nhân hóa** dưới đây trước khi bấm vào bất kỳ bài thi thử nào:

- **Bước 1 — Kiểm kê danh mục văn bằng và chứng chỉ hiện có:**
 Hãy đặt lên bàn bằng tốt nghiệp Đại học và các chứng chỉ quốc tế (nếu có). Nếu bạn tốt nghiệp cử nhân Kinh tế, Kinh doanh, Tài chính - Ngân hàng - Bảo hiểm, Kế toán - Kiểm toán, bạn không cần tốn $2.600.000\text{ đ}$ và 11 buổi đi học lớp Cơ bản, mà chỉ cần nộp hồ sơ đăng ký **dự thi kiểm tra trình độ** môn Cơ bản tại SRTC [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm), [Source](https://www.srtc.org.vn/p/mot-so-quy-dinh-danh-cho-hoc-vien-tham-gia-thi-cap-chung-chi-chuyen-mon-ve-chung-khoan-tai-trung-tam-nghien-cuu-khoa-hoc-va-dao-tao-chung-khoan). Nếu bạn đã có CFA Level I/II, ACCA hoặc CPA, hãy đối chiếu ngay bảng quy đổi theo Thông tư 135/2025/TT-BTC ở mục trên để gạch bỏ các môn được miễn hoàn toàn [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm).
- **Bước 2 — Xác định rõ chế độ thi sắp tới của bản thân:**

 - Nếu bạn đang chuẩn bị bước vào buổi thứ 12 (hoặc buổi cuối) của một khóa đào tạo tại SRTC: Bạn đang thi **Chứng chỉ chuyên môn**. Hãy ôn tập trung sâu vào giáo trình của đúng 01 môn học đó, làm quen với đề 50 câu và đặt mục tiêu tối thiểu $\ge 30/50$ điểm (tạo biên an toàn trên mức sàn $25/50$ điểm) [Source](https://www.srtc.org.vn/p/mot-so-quy-dinh-danh-cho-hoc-vien-tham-gia-thi-cap-chung-chi-chuyen-mon-ve-chung-khoan-tai-trung-tam-nghien-cuu-khoa-hoc-va-dao-tao-chung-khoan).
 - Nếu bạn đã gom đủ 04, 06 hoặc 07 chứng chỉ chuyên môn và đang nộp hồ sơ cho Hội đồng thi sát hạch UBCKNN (như Đợt III tại TP.HCM tháng 10/2026 hoặc Đợt IV tại Hà Nội tháng 11/2026) [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026): Bạn đang thi **Sát hạch cấp chứng chỉ hành nghề chứng khoán**. Lúc này, bạn phải chia quỹ thời gian ôn tập thành 02 nửa cân bằng cho cả Phần Pháp luật và Phần Chuyên môn tổng hợp.

- **Bước 3 — Kiểm tra các văn bản pháp luật mới cập nhật trong đề thi:**
 Đề thi Pháp luật chứng khoán năm 2026 không chỉ hỏi về Luật Chứng khoán 2019 và Nghị định 155/2020/NĐ-CP mà còn cập nhật các quy định mới tại Luật số 56/2024/QH15, Nghị định 245/2025/NĐ-CP và Thông tư 135/2025/TT-BTC [Source](https://thoibaotaichinhvietnam.vn/hoan-thien-khuon-kho-hanh-nghe-chung-khoan-tao-nen-cho-chuyen-doi-so-va-nang-hang-thi-truong-190096.html). Tuyệt đối không học vẹt các bộ đáp án trắc nghiệm truyền tay từ giai đoạn 2016–2020 vì nhiều tỷ lệ sở hữu, điều kiện chào bán và quy định hành nghề đã thay đổi.
- **Bước 4 — Chuẩn bị hồ sơ hành chính song song với việc luyện đề:**
 Đừng đợi đến sát ngày đóng cổng nhận hồ sơ mới đi xin giấy tờ. Hãy chuẩn bị sẵn tài khoản VNeID mức độ 2 để nộp trực tuyến trên `https://dichvucong.gov.vn` hoặc `https://tthc.ssc.gov.vn`, xin sẵn Phiếu lý lịch tư pháp số 1 và Giấy xác nhận thời gian làm việc theo đúng Phụ lục 02 của thông báo sát hạch [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026).

Kết quả trên website này chỉ phục vụ tự đánh giá. Làm tốt bài luyện không thay thế điều kiện dự thi, kết quả thi hoặc thủ tục cấp chứng chỉ.

**Phạm vi:** Các câu ôn tập về thông tin kỳ thi dẫn kèm trang quy định hoặc thông báo của SRTC và UBCKNN; lịch, hồ sơ, mức thu và quy định có thể thay đổi theo từng đợt.

## Ôn tập

Muốn kiểm tra xem mình đã phân biệt được hai loại chứng chỉ chưa? Làm thử phần ôn tập dưới đây; kết quả chỉ để bạn tự đánh giá, không thay thế điều kiện dự thi hay thủ tục cấp chứng chỉ.

![Hệ thống đề thi thử trắc nghiệm chứng chỉ chuyên môn và chứng chỉ hành nghề chứng khoán](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/images/on-thi-chung-khoan/huong-dan-luyen-de-thi-thu-chung-khoan.svg)

Phần ôn tập (15 câu) cần JavaScript trên trình duyệt; mở trang HTML để làm bài.

## Bài viết liên quan

- [Cấu trúc bài thi và cách tính đạt: đừng lấy điểm phần này bù phần kia](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/on-thi-chung-khoan/bai-viet/cau-truc-bai-thi-va-cach-tinh-dat.md)
- [Trước ngày thi: kiểm tra đúng thông báo, đừng chỉ mang theo bộ đáp án](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/on-thi-chung-khoan/bai-viet/truoc-ngay-thi-kiem-tra-dung-thong-bao.md)

## Thi thử liên quan

- [Luật CK (CC lớn)](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/on-thi-chung-khoan/mon/luat-ck-cc-lon.md)
- [CK cơ bản (CC nhỏ)](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/on-thi-chung-khoan/mon/ck-co-ban-cc-nho.md)
- [CCHN Môi giới (CC lớn)](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/on-thi-chung-khoan/mon/cchn-moi-gioi-cc-lon.md)

Nội dung và số liệu trên trang chỉ mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư cá nhân hóa. Dữ liệu có thể trễ so với thực tế trên sàn giao dịch. Nhà đầu tư tự chịu trách nhiệm với quyết định của mình.

Bài luyện chỉ phục vụ tự học, độc lập, không đại diện cho UBCKNN hay SRTC, không phải đề thi thật và không bảo đảm kết quả thi.

## Câu hỏi thường gặp

![Tóm tắt 6 câu hỏi thường gặp về chứng chỉ hành nghề chứng khoán](https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/images/on-thi-chung-khoan/faq-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan.svg)

### Học và thi xong đủ 04 (hoặc 07) chứng chỉ chuyên môn tại SRTC thì đã được tính là có chứng chỉ hành nghề chứng khoán chưa?

Hoàn toàn chưa. Các chứng chỉ chuyên môn do SRTC cấp chỉ là văn bản xác nhận bạn đã đạt yêu cầu kiểm tra trình độ ở từng môn học nghiệp vụ và đóng vai trò là một trong các điều kiện đầu vào (điều kiện cần) [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm). Để được cấp **chứng chỉ hành nghề chứng khoán**, bạn bắt buộc phải nộp hồ sơ đăng ký dự thi sát hạch do Hội đồng thi sát hạch của UBCKNN tổ chức, vượt qua cả 02 phần thi (Pháp luật và Chuyên môn) với số điểm mỗi phần từ $60\%$ trở lên, đồng thời đáp ứng đầy đủ điều kiện về trình độ đại học, lý lịch tư pháp và thâm niên làm việc (nếu thi Phân tích tài chính hoặc Quản lý quỹ) [Source](https://ssc.gov.vn/webcenter/portal/ubck/pages_r/l/chitit?dDocName=APPSSCGOVVN1620126146), [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026).

### Sinh viên đang học đại học năm thứ 3, năm thứ 4 có được thi chứng chỉ chuyên môn và chứng chỉ hành nghề chứng khoán không?

Sinh viên đang học đại học hoàn toàn có thể đăng ký học và thi tích lũy trước **08 chứng chỉ chuyên môn** tại SRTC để tiết kiệm thời gian sau khi ra trường. Tuy nhiên, đối với kỳ thi sát hạch và thủ tục cấp **chứng chỉ hành nghề chứng khoán**, điểm b khoản 2 Điều 97 Luật Chứng khoán 2019 bắt buộc cá nhân phải có **bằng tốt nghiệp đại học trở lên** [Source](https://ssc.gov.vn/webcenter/portal/ubck/pages_r/l/chitit?dDocName=APPSSCGOVVN1620126146). Vì vậy, bạn chỉ có thể nộp hồ sơ thi sát hạch cấp chứng chỉ hành nghề sau khi đã chính thức nhận bằng cử nhân.

### Có bằng cử nhân ngành Kinh tế, Tài chính - Ngân hàng, Kế toán hoặc Luật kinh tế thì được miễn gì khi thi chứng chỉ chứng khoán?

Theo quy định tại Thông tư số 135/2025/TT-BTC (có hiệu lực từ ngày 09/02/2026), cá nhân có bằng cử nhân trở lên các ngành Kinh tế học, Kinh doanh, Tài chính - Ngân hàng - Bảo hiểm, Kế toán - Kiểm toán được **miễn tham gia khóa học** "Những vấn đề cơ bản về chứng khoán và thị trường chứng khoán"; cá nhân có bằng cử nhân trở lên ngành Luật kinh tế được **miễn tham gia khóa học** "Pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán" [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm). Lưu ý quan trọng: Bạn chỉ được **miễn đi học**, nhưng **vẫn bắt buộc phải nộp hồ sơ đăng ký dự thi kiểm tra trình độ** tại SRTC để được cấp chứng chỉ chuyên môn đó [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm).

### Chứng chỉ CFA Level I, CFA Level II, ACCA, CPA được quy đổi miễn giảm những chứng chỉ chuyên môn nào?

Căn cứ Thông tư số 135/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính, các chứng chỉ quốc tế này được **quy đổi tương đương** (tức là miễn cả việc học lẫn việc thi chứng chỉ chuyên môn tại SRTC):

- **CFA Level I, CIIA Level I, ACCA, CPA** (hoặc chứng chỉ kiểm toán viên, kế toán viên Bộ Tài chính): Tương đương với **02 chứng chỉ chuyên môn** gồm *Những vấn đề cơ bản về CK & TTCK* và *Phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp* [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm).
- **CFA Level II trở lên hoặc CIIA:** Tương đương với **05 chứng chỉ chuyên môn** gồm *Những vấn đề cơ bản về CK & TTCK*, *Phân tích và đầu tư chứng khoán*, *Phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp*, *Quản lý quỹ và tài sản*, và *Chứng khoán phái sinh và TTCK phái sinh* [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm).

### Quy định mới về chứng chỉ hành nghề chứng khoán điện tử và nghĩa vụ tập huấn hàng năm từ năm 2026 như thế nào?

Theo Thông tư số 135/2025/TT-BTC, khi hệ thống công nghệ thông tin quản lý người hành nghề của UBCKNN chính thức vận hành, UBCKNN sẽ cấp **chứng chỉ hành nghề chứng khoán điện tử** và dừng cấp bản giấy [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm). Người đã được cấp bản giấy trước đó phải chuyển đổi sang bản điện tử trong vòng **01 năm** kể từ ngày UBCKNN có hướng dẫn chuyển đổi; nếu quá hạn không chuyển đổi sẽ không được ghi nhận trạng thái "người hành nghề chứng khoán" trên hệ thống [Source](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm). Ngoài ra, người hành nghề bắt buộc phải tham gia tập huấn kiến thức hàng năm tối thiểu **08 giờ/năm** do SRTC chủ trì phối hợp với VNX và VSDC tổ chức [Source](https://thoibaotaichinhvietnam.vn/hoan-thien-khuon-kho-hanh-nghe-chung-khoan-tao-nen-cho-chuyen-doi-so-va-nang-hang-thi-truong-190096.html).

### Nếu thi sát hạch đạt phần Pháp luật (≥ 60%) nhưng trượt phần Chuyên môn (< 60%) thì có phải thi lại cả hai phần không?

Theo quy định tại Thông báo sát hạch của Hội đồng thi sát hạch UBCKNN, người dự thi được công nhận đạt khi trả lời đúng từ $60\%$ câu hỏi trở lên ở mỗi phần thi tại cả hai phần nội dung thi [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026). Trường hợp thí sinh chỉ đạt 01 phần và trượt 01 phần, trong thời hạn bảo lưu kết quả phần thi đã đạt theo quy định, thí sinh được phép nộp hồ sơ đăng ký **thi lại một phần** (theo Mẫu 01b) và được công nhận đạt khi trả lời đúng từ $60\%$ câu hỏi trở lên của phần thi lại đó [Source](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026).

## Nguồn tham khảo

1. [SRTC — Một số quy định dành cho học viên tham gia thi cấp chứng chỉ chuyên môn](https://www.srtc.org.vn/p/mot-so-quy-dinh-danh-cho-hoc-vien-tham-gia-thi-cap-chung-chi-chuyen-mon-ve-chung-khoan-tai-trung-tam-nghien-cuu-khoa-hoc-va-dao-tao-chung-khoan)
2. [UBCKNN — Hỏi đáp điều kiện cấp và các loại chứng chỉ hành nghề chứng khoán](https://ssc.gov.vn/webcenter/portal/ubck/pages_r/l/chitit?dDocName=APPSSCGOVVN1620126146)
3. [SRTC — Thông báo kế hoạch sát hạch đợt III, IV và nhận hồ sơ đợt III năm 2026](https://www.srtc.org.vn/p/thong-bao-ke-hoach-to-chuc-thi-dot-iii-dot-iv-va-nhan-ho-so-dang-ky-du-thi-sat-hach-cap-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-dot-iii-nam-2026)
4. [SRTC — Giới thiệu 08 chương trình đào tạo cấp chứng chỉ chuyên môn về Chứng khoán và Thị trường chứng khoán](https://www.srtc.org.vn/p/gioi-thieu-8-chuong-trinh-dao-tao-cap-chung-chi-chuyen-mon)
5. [Báo Chính phủ — Quy định mới về chứng chỉ hành nghề chứng khoán (Thông tư số 135/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính, hiệu lực từ 09/02/2026)](https://baochinhphu.vn/quy-dinh-moi-ve-chung-chi-hanh-nghe-chung-khoan-102260108161408783.htm)
6. [Thời báo Tài chính Việt Nam — Hoàn thiện khuôn khổ hành nghề chứng khoán, tạo nền cho chuyển đổi số và nâng hạng thị trường](https://thoibaotaichinhvietnam.vn/hoan-thien-khuon-kho-hanh-nghe-chung-khoan-tao-nen-cho-chuyen-doi-so-va-nang-hang-thi-truong-190096.html)
7. Akerlof, G. A. (1970). *The Market for "Lemons": Quality Uncertainty and the Market Mechanism*. The Quarterly Journal of Economics, 84(3), 488–500.
8. Leland, H. E. (1979). *Quacks, Lemons, and Licensing: A Theory of Minimum Quality Standards*. Journal of Political Economy, 87(6), 1328–1346.
9. CFA Institute (2024). *Code of Ethics and Standards of Professional Conduct & Global Body of Investment Knowledge (GBIK)*.

---

Bản web: https://pho-chung-khoan-ai.pages.dev/on-thi-chung-khoan/bai-viet/chung-chi-chuyen-mon-khac-chung-chi-hanh-nghe
Liên hệ: 0938 812 327 · [Group Facebook](https://www.facebook.com/groups/1739248649546461) · [Facebook Đạt B](https://www.facebook.com/justin.btd1111)

> Nội dung và số liệu trên trang chỉ mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư cá nhân hóa. Dữ liệu có thể trễ so với thực tế trên sàn giao dịch. Nhà đầu tư tự chịu trách nhiệm với quyết định của mình.

Nội dung mang tính chia sẻ kiến thức, không phải khuyến nghị đầu tư cá nhân hóa.